DE FRANSE KRIJGSGEVANGENEN IN '40

In de zomer van 1940 beginnen miljoenen Fransen te schrijven – aan hun burgemeesters, onderprefecten en prefecten, maar ook aan internationale organisaties en zelfs aan de paus – om te weten wat er geworden is van hun vader, hun echtgenoot, hun kinderen. In nauwelijks zes weken, tussen 13 mei en 22 juni 1940, verandert de militaire nederlaag in een debâcle en treft de gevangenschap voortaan bijna twee miljoen soldaten die door de Duitsers op Frans grondgebied worden vastgehouden. Een voorbijgaande gevangenschap, eerste etappe van een lang en soms pijnlijk verblijf in het Reich, maar ook een bepalende gevangenschap en een vergeten herinnering aan de Tweede Wereldoorlog.

Ten noorden van de Loire en langs de Atlantische kust raakt Frankrijk bezaaid met krijgsgevangenenkampen, de Frontstalags. Als een werkelijke logistieke, sociale en politieke uitdaging wordt de gevangenschap een centrale inzet: voor de families die wachten, voor het Vichy-regime dat zijn soevereiniteit wil bevestigen, voor de Duitse autoriteiten die hun orde als overwinnaar opleggen, maar ook voor de internationale instanties, van het Internationaal Comité van het Rode Kruis tot de ambassade van de Verenigde Staten, via het Vaticaan.

Laten zien, laten voelen, begrijpelijk maken wat een Franse gevangenschap in Frankrijk betekende, die van 1940: dat is de doelstelling van dit collectieve werk, dat schaal en perspectief varieert om een geschiedenis op het kruispunt van de nederlaag, de Bezetting en de Collaboratie aan te bieden – een essay dat, op basis van Franse en buitenlandse archieven en talrijke iconografische documenten, internationale betrekkingen en het dagelijks leven op mensenmaat met elkaar verweven.