VON RUNDSTEDT - De vergeten veldmaarschalk

Zijn naam verschijnt in alle boeken over de Tweede Wereldoorlog in Europa, toch is hij ongetwijfeld de minst bekende van de grote generaals van de Wehrmacht. Gerd von Rundstedt (1875-1953), Pruisisch aristocraat, veteraan van de Grote Oorlog en nestor van de Duitse strijdkrachten, nam deel aan de voornaamste Europese veldtochten van het conflict, zowel als bedenker als uitvoerder van de invasieplannen: Polen in 1939, dat was hij. Frankrijk in 1940, ook hij, deels, evenals Rusland in 1941.
De rest van zijn loopbaan verliep moeizamer: Rundstedt, die er de voorkeur aan gaf zijn ogen te sluiten voor de gruwelen begaan in de bezette gebieden, werd eind 1941 van het Oostfront teruggeroepen wegens ongehoorzaamheid aan een rechtstreeks bevel van de Führer. Gestationeerd in Frankrijk vanaf 1942 werd hij voor de tweede keer uit zijn functie ontheven omdat hij de situatie na de landing niet had kunnen rechtzetten. Teruggeroepen eind de zomer van 1944, presideerde hij de militaire eerrechtbank waarvoor tal van zijn collega's verschenen die medeplichtig waren aan de aanslag van 20 juli op Hitler, en woonde hij als toeschouwer de Slag om de Ardennen bij, die veel te vaak, ten onrechte, het «offensief van Rundstedt» wordt genoemd. Ten slotte van zijn functies ontheven in maart 1945 — hij slaagde er niet in de vijanden van het Reich de Rijn te beletten over te steken — werd hij door de Amerikanen gearresteerd in Beieren, waar hij, uitgeput en door reuma geplaagd, een kuur volgde.
Laurent Schang beschrijft hier met talent de grootsheid en de ellende van de nestor van de Wehrmacht, deze Pruis, misschien te Pruisisch, voor wie de eer van het dienen boven elke andere overweging ging.